Şeffaf Plak Tedavisi
Telsiz ortodontik tedavi, hastaların dişlerinin üzerine takıp çıkartabildiği plastik şeffaf plaklar ile yapılmaktadır. Şeffaf plaklar da aynı tellerde olduğu gibi dişleri kemik içinde hareket ettirme prensibine dayanmaktadır. Bu sebeple, bu konuda diş hekimliği eğitiminden sonra ortodonti uzmanlık eğitimi almış ortodonti uzmanı tarafından yapılmalıdır.
Üç temel nokta
Şeffaf plak nasıl çalışır?
Günde 20–22 saat takılması gerekir
Hastanın dişlerinin üç boyutlu taramalarından elde edilen ve birebir hastaya özel olarak hazırlanan plaklar, dişlerin üzerine kuvvet uygulayarak dişlerin kemik içinde hareket etmesini sağlar. Bu plakların başarılı olabilmesi için günde 20-22 saat yemekler ve diş fırçalamak dışına dişlerin üzerinde takılması gerekmektedir.
Plaklar 7–10 günde bir yenilenir
Şeffaf plaklar ile dişin hareket ettirilme miktarı iki haftada ortalama 0,2 mm’dir. Ortalama 7-10 günde bir plaklar yenilenir, böylece dişin hareket devamlılığı sağlanmış olur. Çapraşıklık veya hareket miktarına göre hastanın kaç adet plak kullanması gerektiği bilgisayar programında dijital olarak yapılan tedavi planlaması sonucunda belli olur. Hasta, dijital programda dişlerinin 3 boyutlu olarak izleyebilir ve dişlerinin alacağı son hali görebilir.
Günlük hayatta
Sert gıdalar da tüketilebilir
Şeffaf plaklar yani alignerlar dişlere takılıp çıkartılabildiği için sabit braket ve tellere göre daha estetik dururlar. Uzaktan neredeyse hiç görünmezler, yakından ise dişlerin üzerinde parlak bir plastik tabaka olarak görünürler. Hastalar yemek yeme sırasına plaklarını çıkardıkları için sabit ortodontik tedavide olduğu gibi sert gıdaları tüketmeme gibi kısıtlamaları daha az yaşarlar. Şöyle ki, dişlerin üzerinde ataşman denilen kompozit dolgu materyalinden çıkıntılar vardır. Bazı durumlarda dişler ve çeneler arası lastik takılabilmesi için buton denilen ataşmanlar yapıştırılabilmektedir. Bu parçaların da kırılmaması için hastanın yemek yerken dikkatli olması gerekir yoksa dişlerin hareket mekanizması bozulur ve tedavi istenildiği şekilde ilerlemez. Şeffaf plaklar plastik olduğu için çok sıcak ve soğuk içeceklerin de plaklar ağızdayken tüketilmemesi tavsiye edilir.
Ağız hijyeni daha iyi sağlanır
Şeffaf Plakların en büyük avantajı hastaların ağız temizliğini daha iyi sağlayabilmeleridir. Plaklar çıkartılıp dişler rahatlıkla fırçalanır ve tekrar dişlere takılır.
Diş teli ile şeffaf plak arasındaki fark
| Diş teli (sabit tedavi) | Şeffaf plak | |
|---|---|---|
| Görünürlük | Braket ve tel görünür | Uzaktan neredeyse görünmez |
| Çıkarılabilir mi | Hayır, tedavi sonuna kadar dişte kalır | Evet, yemekte ve fırçalarken çıkarılır |
| Sert gıda | Kısıtlama var | Daha az kısıtlama, ataşmanlara dikkat |
| Ağız temizliği | Braketlerin çevresi özen ister | Plak çıkarılır, dişler rahatça fırçalanır |
| Hastaya bağlılık | Aparey sabit, hastanın takması gerekmez | Günde 20–22 saat takılmazsa tedavi ilerlemez |
| Tedavi hedefi | Aynı | Aynı |
Dikkat edilmesi gerekenler
Hastaya bağlı bir tedavi
Şeffaf Plak tedavisinin en büyük dezavantajı ise, hastaya bağlı bir tedavi olması ve çok iyi bir kooperasyon gerektirmesidir. 20-22 saatten az takılan plaklar yeterli diş hareketi sağlayamamakta, tedavi kontrolsüz olmaktadır. Ayrıca bazı hareketler alignerlarla çok rahat sağlanabilmekteyken bazı diş hareketleri çok zor elde edilmektedir.
Hedef diş teli tedavisiyle aynıdır
Özellikle vurgulamak gerekirse, şeffaf plak tedavisi ile sabit ortodontik tedavinin hedefleri farklı değildir. Plak da raket ve tel gibi ortodontik tedavinin bir malzemesidir. İsminin ‘’align’’ yani ‘’seviyelemek’’ olması yalnızca dişleri yan yana sıralamak gibi algılanmamalıdır. Ancak doğru bir teşhis ve tedavi planlaması sonucunda bu tedavi başarılı olabilir.
Yaş sınırı yoktur
Şeffaf plak tedavisi için yaş sınırı yoktur ama kooperasyon öncelikli tedavi olduğu için erişkin olmayan bireylerin aileleriyle ortak karar verilmesinde fayda vardır.